Κυριακή, 7 Οκτωβρίου 2012

Πήραμε τη ζωή μας λάθος ...

Τώρα που ηρέμησαν τα πνεύματα από το τρεχαλητό του καλοκαιριού σε προσκαλώ επισκέπτη της σελίδας να κάνουμε μια περισυλλογή. Γιατί πού και πού, χρειάζεται να φέρνουμε τον εαυτό μας απέναντι σε όλα όσα ζήσαμε, σε όσα σχεδιάσαμε, ονειρευτήκαμε, πράξαμε και σε όσα επιθυμούμε για το μέλλον.
Θα παραδεχτείς, φαντάζομαι ότι το νησί μας η Σκόπελος, έχει υποστεί μια μετάλλαξη τα τελευταία 25 χρόνια.
Μετατράπηκε κι αυτό σε τουριστικό νησί...
Διάφοροι έβαλαν το χεράκι τους και το μεράκι τους, ώστε να πετύχει αυτή η μετάλλαξη. Και όλοι εμείς οι υπόλοιποι, πολλές φορές θέλοντας, και άλλες μη θέλοντας, ακολουθήσαμε.
Βέβαια τα πράματα τελευταία δείχνουν ότι οι προσπάθειες δεν πέτυχαν και τόσο! Η τουριστική μας εμβέλεια θεωρείται μέτρια σε σχέση με άλλα μέρη.
Οι υποδομές μάλλον φτωχές για τις τουριστικές απαιτήσεις.
Τα οικονομικά οφέλη,  έχουν αρνητικό πρόσημο. Έχουμε  καταντήσει είλωτες, εργάτες μέσα στις περιουσίες μας. Ιδρώνουμε και ποτέ δεν παίρνουμε ικανοποίηση από την αμοιβή μας. Οι δανειακές μας υποχρεώσεις παραμένουν μόνιμος εφιάλτης. Οι ελπίδες μας ότι του χρόνου θα πάμε καλύτερα, διαψεύδονται. Έτσι έχουμε εγκλωβιστεί σ ένα κανάλι που μας πάει όπου θέλει, χωρίς να μπορούμε να ελέγξουμε την πορεία του.
Κι έρχεται το ερώτημα:  Προς τι όλες αυτές οι προσπάθειες κι ο αγώνας μας αυτά τα 25 χρόνια? 
Ναι, αλήθεια τι κερδίσαμε;  Ποια εσωτερική μας ανάγκη ικανοποιήσαμε;  Η επιβίωσή μας έγινε καλύτερη σε ποιότητα και πως;
Θα μου πεις :  Τι θες και τα γράφεις αυτά τώρα;  Δε φτάνει που έχουμε τα προβλήματα της οικονομικής ύφεσης, μας πικραίνεις κι άλλο με ό,τι γράφεις!
Μη με παρεξηγείς επισκέπτη. Σκοπός μου δεν είναι να σε πικράνω.
Θέλω να κάνουμε μια περισυλλογή. Να δούμε μήπως πήραμε τη ζωή μας λάθος, όπως λέει ο ποιητής...
Μήπως ξεκινήσαμε το ταξίδι στ'  όνειρο χωρίς να έχουμε τ απαραίτητα.
Μήπως θελήσαμε να κάνουμε μια ζωή που δε μας ταιριάζει. Μήπως χάσαμε τον εαυτό μας μέσα στις προσπάθειες. Μήπως ... χάσαμε την ταυτότητά μας, το μπούσουλά μας, τις αξίες που κανόνιζαν τη ρότα της ζωής μας.
Κάνε μια βόλτα στην παραλία σε παρακαλώ και ρώτα τους πιο νέους:  Γνωρίζουν κάτι απ την παράδοσή του τόπου τους; 
Να σαι σίγουρος, δε θα μπορούν να εξηγήσουν ούτε τη σημασία αυτής της λέξης.
Ίσως κάποιοι τη θεωρούν και περιττή να λέγεται, ή να υπάρχει αυτή η λέξη.
Παράδοση ... !  Αναχρονιστικά πράματα σου λέει ο άλλος! Για το μουσείο, για τις γιαγιάδες.
Η Παράδοση όμως, αγαπητέ, είναι πάντοτε η καρδιά μιας κοινωνίας! Αυτή κρατάει μια κοινωνία ζωντανή. Είναι σαν το αίμα μας. Διαθέτει όλα τ απαραίτητα για να παραμένει οργανωμένη και ζωντανή μια κοινωνία ανθρώπων!
Η Παράδοση βάζει κανόνες, αξίες, διαθέτει μια φιλοσοφία για τη ζωή, ρυθμίζει τις ανθρώπινες σχέσεις, στην οικογένεια, στη γειτονιά, στον οικισμό, στην εργασία, στις χαρές και τις λύπες των ανθρώπων.
Η Παράδοση τροφοδοτεί τις τέχνες και τα επαγγέλματα. Ευαισθητοποιεί τον άνθρωπο απέναντι στο περιβάλλον.
Βοηθάει τους πολίτες να βάζουν στόχους ανάπτυξης και συμμετέχει στην ανάπτυξη ενός τόπου. Με άλλα λόγια η Παράδοση ενός τόπου  Παράγει Πολιτισμό!
Έλα τώρα αγαπητέ επισκέπτη και φίλε της Σκοπέλου. Πες μου σε παρακαλώ. Γνωρίζουν οι άνθρωποι εκεί την Παράδοση και τον Πολιτισμό τους;
Όταν σου λένε οι νεώτεροι, αγαπώ τη Σκόπελο, αγαπούν την Παράδοση και τον Πολιτισμό της, ή μόνο τις ακρογιαλιές και τα νυχτερινά ξεφαντώματα; 
Δεν τον γνωρίζουν πια τον πολιτισμό και την παράδοση του νησιού οι σημερινοί κάτοικοι και κυρίως οι νεώτεροι. Οι συνεχιστές δηλ. της τοπικής κοινωνίας.
Γι αυτό και δεν εκτιμούν μια άγνωστη σ αυτούς ιστορία και παράδοση.
Γι αυτό έπεσαν με τα μούτρα όπως λέμε, στην εργατοτουριστική ασχολία, για μια χούφτα ικανοποίηση κάθε εποχή.
Όμως , ο τουρισμός δεν είναι μόνο δωμάτια, βίλλες και καφετέρια.
Οι τουρίστες δεν έλκονται απ την πολυτέλεια των καταλυμάτων, ή το πλήθος. Πρώτη τους εντύπωση είναι η φυσική ομορφιά του νησιού. Κατόπιν αναζητούν να γνωρίσουν την ιστορία μας. Αλλά ...
Μετά θέλουν να γνωρίσουν τον τρόπο ζωής, τις συνήθειες, τη σκέψη, τις τέχνες, τον πολιτισμό μας. Αλλά ...
Που να τα βρουν αφού πλέον δεν τα κατέχουμε ούτε εμείς!
Αγαπητέ επισκέπτη. Σκέψου απλά. Αν οι τουρίστες έδιναν πρώτη σημασία σε δωμάτια, πισίνες και ξαπλώστρες, θα έβρισκαν -  να σαι σίγουρος-  πολύ καλύτερους τουριστικούς προορισμούς!
Αυτό που δε μπορούν να βρουν αλλού όμως και που είναι εντυπωσιακό γι αυτούς είναι ο πολιτισμός μας.
Το παράπονό μου είναι ότι η προηγούμενη γενιά ανθρώπων πάνω στο νησί, φρόντισε όπως σου ξανάπα, να το μεταλλάξει σε τουριστικό προορισμό.
Αδιαφόρησε όμως και δεν υπολόγισε καθόλου να διατηρήσει την πολιτιστική του κληρονομιά. Πολύ περισσότερο να τη μεταφέρει σε εμάς.
Ένα θα αναφέρω για να καταλάβεις τι εννοώ:
Θυμάμαι σαν ήμουν μαθητής λυκείου, πως δοκιμάζαμε στα "πάρτυ" να μιμηθούμε τις οικογενειακές συνεστιάσεις και τα γλέντια. Μαζευόμασταν σπίτι, τρώγαμε, πίναμε, παίζαμε, και στο πολύ κέφι πότε πότε, βγαίναμε και τραγουδούσαμε στους δρόμους μεσάνυχτα (αυτό είναι Παράδοση).
Σήμερα, όταν γιορτάζει κάποιος μαθητής καλεί τους φίλους στο κλαμπ (αυτό δεν είναι Παράδοση, είναι ξένο σώμα).
Ποιος  έφερε όμως τη συνήθεια του κλαμπ; Ποιος δε φρόντισε να διατηρηθεί η οικιακή συνεστίαση; η γιορτινή ατμόσφαιρα στο σπίτι; η ανταλλαγή ευχών; η καρδιακή συμμετοχή στη χαρά του άλλου; Ακόμη κι η καλημέρα, δύσκολα ακούγεται σήμερα απ τα παιδιά μας...
Θυμάμαι να λέγεται συχνά τα τελευταία χρόνια: "δεν πήγα στη γιορτή, στην εκκλησία, στον τάδε γάμο, γιατί είχα κόσμο στα δωμάτια".
Μέχρι που η κουβέντα έγινε συνήθεια και η συνήθεια πέρασε και στην επόμενη γενιά.
Σε κούρασα και μάλλον σε στεναχώρησα, το βλέπω. Διώξε τη στεναχώρια όμως και κράτα τον προβληματισμό. Αυτό θα μας βοηθήσει ...
Θέλω να σου πω και κάτι ακόμη αλλά όχι σήμερα. Μετά από λίγες μέρες πάλι.
Να σαι καλά!
 
Σαν Υστερόγραφο: Τις φωτογραφίες δανείζομαι πολλές φορές από το καλλιτεχνικό αρχείο των Κ. Ανδρέου, Ζ. Σταμούλη και Απ. Νουβάκη, έχοντας ήδη ζητήσει την άδειά τους. Και γι αυτό τους ευχαριστώ θερμά!
Κώστας Σύρος
 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου